DOĞU KARADENİZ'İN VAMPİR KELEBEĞİ Ricania Simulans 'a bir bakalım..
Ülkemizde son 10 senedir bulunan ve Gürcistan ile Türkiye arasındaki sınır hareketliliği nedeniyle buradan gelen bulaşık bitki materyalleri ile zararlının ülkemize
bulaştığı düşünülmektedir. #hangitür
Ricania simulans ; Taksonomik olarak Hemiptera takımının Ricaniidae familyasında bulunur. Adı kelebek olarak anılsa da, görünüşünün dışında kelebek değildir.
Zararlı 2009 yılından itibaren Doğu Karadeniz bölgesinde ürünlerde ciddi zararlar yapmaya başlamıştır. Bölge halkı bireysel mücadeleden ziyade, toplu mücadele yöntemlerine yönelmeliler.
Zararlı en yaygın konukçuları ise mürver, fasulye, kivi, yabani böğürtlen, ortanca, incir, kızılağaç, karayemiş, çay ve asma olduğu belirlenmiştir.
Nimfler; Mayıs ortasından itibaren çıkarak 5 nimf dönemi geçirir. Erginler ise temmuz başında çıkarak yumurtalarını ağustos başından itibaren koyar.
Kışı yumurta döneminde geçirerek yılda bir nesil verir.
Nimfler için önemli olan husus; ilk önce tarım alanlarının kenarında yer alan mürver, yabani böğürtlen, ısırgan ve pelin gibi yabancı otlar, çit bitkileri ve asma gibi yumurtaların yoğun olarak bırakıldığı bitkilerde görülmekte ve daha
sonra buralardan kültür bitkilerine geçerler
Mücadele konusunda dikkat edilmesi gereken dönem nimflerin bu dönemidir. Yabancıotların ve çit bitkilerini kültür bitkilerinin yanında bulundurmamak zararlıya karşı populasyon azaltıcı kültürel mücadele yöntemidir.
Fındık, kivi, kızılağaç, karayemiş ve incir gibi
konukçuların daha çok dip sürgünleri ve taze uç sürgünlerinde beslenir. Kültür bitkilerinden
fasulyede özellikle çiçeklenme döneminde yoğun olarak zarar yaptığı görülür..
Dişileri bitki dokularını oyarak içerisine yumurta koyarlar. Doku içerisine yumurtalar gruplar halinde konur. Yumurta sayısı 50 civarında olup, yumurtalar kışlamaktadır. Yumurtalar oval yapıda olup, şeffaftırlar.
Yumurtlama dönemi Ağustos ayı başında olmakta, Mayıs ayı içinde yumurtaların açılımı gerçekleşmektedir. Bu açılım kışın yumuşak ve sert geçmesine göre olur.Yiyecek bulamamaları populasyonu kırabilir.
Nimfler sarı renkte olup kahverengi lekeler vardır. Olgun nimfler tavus kuşunu andırırlar. Beyaz beyaz parlayarak koloni oluştururlar.
Yumurta konulan dokular ölmektedir. Yumurtalara yarı odunsu bölgelerde de olduğu gibi taze sürgülerdede rastlanmaktadır. Taze sürgün olan her bitkide zararı görülmektedir.
Zararlının yumurta bırakma tercihinde en önemli faktörün, bitki türünden çok, konukçuda yumurta koymaya elverişli sürgünlerin bulunup bulunmaması olduğu belirlenmiştir.Zararlı yumurta koymak için daha çok kuru ya da kurumaya yüz tutmuş sürgünleri tercih etmektedir.
Zararlının mücadelesinde kullanılan yöntem, kültürel ve biyolojik mücadele olmalıdır. Gürcistanda 50 senedir var olan bu tür, bizde doğal düşmanlarının varlığı olmadığından sorun teşkil eder.
Zararlı kışı konukçu bitkinin kurumuş dal ve sürgünlerinde yumurta olarak geçirdiği için ; kurumuş dal , bitki artıklarının nimfler çıkmadan temizlenmesi önemli ölçüde mücadele sağlar.
Ayrıca, biyolojik mücadelesine yönelik olarak Formica rufa (Kırmızı Orman Karıncası),Böcekçil kuşlar,Asiliidae familyası (yusufcuk) ve entomopatojen mantar olan Lecanicillium muscarium 'un etkili olduğu saptanmıştır.
Her biyolojik mücadele de olduğu gibi, ricania simulans ile de mücadele edilirken, toplu halde önce kültürel ve mekanik mücadele yöntemlerini kullanmak, daha sonra ise biyolojik ajanları mücadeleye katmak gerekir.
Bölgede ki bilinçsizce yapılacak olan ilaçlamaların, etkinlikleri engellediği doğal düşmanların yaşamını da sonlandırdığını ve ekolojik dengeyi bozduğunu unutmamak gerekir.
kaynakca:
biriz.biz/cay/ricaniajap…
Türk. entomol. derg., 2015, 39 (2): 179-186
DOI: dx.doi.org/10.16970/ted.9…
Share this Scrolly Tale with your friends.
A Scrolly Tale is a new way to read Twitter threads with a more visually immersive experience.
Discover more beautiful Scrolly Tales like this.