Thread by @bulentilgaz

Bu, "eyvah çikolata da mı yiyemeyeceğiz!" meselesi değil, çocukları toksik kimyasallara maruziyetten nasıl koruyamadığımızla ilgili bir mesele. #ÇocuklarÖnemlidir
Ülkemizde satılan bitter çikolata kurşun, arsenik ve kadmiyum içeriyor - Bülent Şık - bianet bianet.org/bianet/yasam/2…

Ben sadece tek bir çikolata ürününü analiz ettirebildim. Bu konuda (gönüllü bazı kurumların desteğini alarak) yaptığım çalışma devam ediyor ve elde ettiğim bilgileri kamuoyu ile paylaşmaya devam edeceğim. #ÇocuklarÖnemlidir

Üründeki tespit edilen #kurşun miktarı (mikrogram/kilogram olarak) 438,81, #arsenik 113,32 ve #kadmiyum ise 3,32 olarak belirlendi. Tek bir üründe yapılan analiz bir fikir edinmek için yeterli değil. Ancak tespit edilen miktarların yüksekliği bir risk olabileceğini gösteriyor.

Bendeki bilgiler çok kısmi ve kısmi verilere dayanarak açıklama yapmak risklidir; ancak ihtiyat ilkesi gereğince tehlike arz eden durumlarda açıklama yapmak ve kamuoyunu bilgilendirmek doğru bir tavırdır. #ÇocuklarÖnemlidir

Kurşun ve diğer ağır metaller çocuk sağlığı açısından her zaman çok ciddi bir meseledir ve bu toksik maddelerden kaynaklanan her türlü maruz kalma ihtimalini bertaraf etmek çocukları korumak için kritik önemde bir kamu sağlığı ilkesidir. #ÇocuklarÖnemlidir

Mesele sadece bitter çikolata ile de ilgili değil; kakao kullanılarak yapılan tüm gıda ürünlerini ilgilendiriyor. Ülkemizde kakao ve kakaodan yapılan ürünlerin yüksek düzeyde kurşun ve diğer ağır metalleri içermesi çok olasıdır. #ÇocuklarÖnemlidir

Temel mesele çocukların kurşuna maruz kalmalarını önlemektir. Bunu yapmak için beslenme yoluyla ve çevresel koşullardan kaynaklanan her türlü maruziyet kaynağı hakkında bilgi sahibi olmak ve nasıl önlem alınabileceğine kafa yormak gerekir. #ÇocuklarÖnemlidir

Elde mevcut bilgi çikolata üretiminde kullanılan kakaonun nereden temin edildiğine dikkat etmek ve gıda işleme yöntemlerinde değişiklik yapmak gereğine işaret ediyor örneğin.. Mesele eyvah çikolata da mı yiyemeyeceğiz değil yani... #ÇocuklarÖnemlidir

Kapsamlı bir saha çalışmasına ihtiyaç olduğu çok açık. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın acilen bir kontrol-izleme çalışması yapması ve kakao içeren tüm ürünleri analize tabi tutması gerektiğini düşünüyorum. Peki neden?

Çocukların merkezi sinir sisteminin gelişmesine zarar veren ve nörogelişimsel bozucu olarak nitelenen toksik kimyasal maddelerin en başında kurşun geliyor. Arsenik, kadmiyum ve cıva da aynı olumsuz etkiyi gösteren diğer ağır metaller.

Nörogelişimsel bozukluklar dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, zihinsel yetersizlik, öğrenme yeteneğinde gerileme, iletişim sorunları, otizm spektrum bozukluğu başta olmak üzere hayat boyu sürebilen sağlık sorunlarına yol açıyor. #ÇocuklarÖnemlidir

Bu tip toksik maddelere en hassas kesim ise çocuklar. Çocukların anne karnında başlayan ve doğum sonrasını kapsayan dönemde kurşuna (ve elbette diğer toksik maddelere) maruz kalmalarını önlemek kritik önem taşıyor. #ÇocuklarÖnemlidir

Kurşun gıdalar, su, hava kirliliği ve kurşun içeren nesnelerle temas (örn. kurşun içeren nesneleri ağıza götürmek vb.) ile çocukların bünyesine giriyor. Maruziyet yolları çeşitli ve günlük diyetle ne düzeyde kurşuna maruz kalındığı da çeşitli faktörlere bağlı olarak değişiyor.

Kakao çekirdekleri bünyesinde kurşun biriktirebiliyor. Kurşun birikimi kakao bitkisinin yetiştirildiği çevrenin ne ölçüde kurşunla kirletildiğine bağlı olarak değişiyor. #Kurşun kirliliği yüksek topraklarda yetiştirilen #kakao çekirdekleri bünyelerine daha fazla kurşun alıyor.

Dolayısıyla ülkeden ülkeye, bölgeden bölgeye kakaoların içerdiği #kurşun miktarında farklar olacağı söylenebilir. Biriken kurşun #kakao çekirdeklerinin nasıl bir gıda işleme tekniğiyle üretildiğine bağlı olarak ürünlerde az ya da çok kalıntı bırakıyor. #ÇocuklarÖnemlidir

Kakaonun çikolata, tatlı, pasta, şekerleme ürünleri vb. gibi çocuklar tarafından sevilerek tüketilen çeşitli gıda ürünlerinin içeriğinde bulunması kurşun maruziyeti açısından dikkate alınmasını gerektiriyor. Kakao içeriği yüksek ürünler kurşun maruziyeti açısından daha riskli.

Yapılan çalışmalar, kakao yetiştiriciliği ile kakaonun gıda ürünlerine işlenmesi sürecinde alınacak önlemlerle ürünlerdeki ağır metal kalıntılarının azaltılabileceğini gösteriyor. İmalat sektörü ve ilgili kamu kurumlarının işbirliğiyle bu meseleyi minimize etmek mümkün görünüyor.

Bu yazı sonrası çok sayıda insandan “eyvah çikolatada mı yiyemeyeceğiz!” tepkisi gelecek. Ama sevgili okurlar-dostlar mesele bu değil. Lütfen daha fazla bilgi talep edin. Toksik kimyasallara maruziyet meselesinde ülkemizde muazzam bir bilgi boşluğu var. #ÇocuklarÖnemlidir

Bu mesele en ağır zararı çocuklara veriyor. Çocuk sağlığını korumakla mükellef kurumların ne yaptıklarını ya da neyi, neden yapmadıklarını sorgulayın. Örneğin ülkemizde beslenme ve toksik maruziyet üzerine yapılan kamusal çalışmaların neden bu kadar cılız olduğunu merak edin.

Ülkemizde 24 milyon çocuk var ve bu çocuklara şu an yaşadığımız gıda krizinde sağlıklı tek bir öğün bile sunamayan bir siyasal-kamusal sisteme tepki gösterin. #ÇocuklarÖnemlidir

Ülkemize ithal edilen kakao ve kakaodan mamul ürünlerde gümrüklerde ağır metal analizleri yapılıp yapılmadığını sorgulayın. Bu analizleri yapmakla mükellef kurumların şimdiye kadar ne gibi çalışmaları yaptığını ve yapmadıysa neden yapmadığını soruşturun. #ÇocuklarÖnemlidir

Toksik kimyasallara maruziyetle ilgili meseleleri bireyselleştirmek çocukları gözden çıkaran, görmezlikten gelen toplumsal ahvale katkı sunmak anlamına gelir. Bu tavırdan kaçınmak ve sorulması gereken soruların peşine düşmek gerekiyor… Çünkü #ÇocuklarÖnemlidir