Nad obozem koncentracyjnym zapada noc. Na stosie ciał przeznaczonych do spalenia w krematorium leży konający więzień, były żołnierz AK.
Stanie się cud. Pewien człowiek go ocali.
Słyszeliście historię Stanisława Staszewskiego - piosenkarza znanego dziś jako Tata Kazika?
⬇️
1/
Staszek Staszewski urodził się w 1925. Pochodził ze szlacheckiej, zubożałej rodziny. Jego ojciec był dyrektorem szkoły.
Gdy wybucha wojna, Staszek ma tylko 14 lat.
Jako nastolatek, trafi na Pawiak.
Po uwolnieniu wstępuje do Armii Krajowej. Przyjmuje pseudonim "Nowy'.
2/
Wybucha Powstanie. Staszek, w stopniu kaprala, walczy na Pradze. Dowodzi drużyną.
Na Pradze powstańcy, w walce z doświadczonymi frontowymi jednostkami niemieckimi, nie mieli nawet najmniejszych szans. Dzielnica kapituluje po kilku dniach. Staszek w walce zostaje ranny.
3/
Na początku sierpnia Niemcy nie uznają jeszcze powstańców za kombatantów, żołnierzom grożą egzekucje.
Opowiadano, że Staszek, by uniknąć śmierci...wstąpił do Wehrmachtu (skąd zaraz miał zdezerterować).
To fikcja. W rzeczywistości ukrywał się. Aż złapał go niemiecki patrol.
4/
Złapany, trafi do filii KL Mauthausen w Ebensee. Wycieńczony, znajdzie się w szpitalu. Uznano, że nie przeżyje, rzucono go na stertę trupów do spalenia. Krematorium się zepsuło.
Tymczasem, jeden obozowy kapo dowiedział się, że do Staszka przyszła paczka od ciotki z Pabianic.
5/
Kapo, też z Pabianic, postanowił zabrać ciało Staszka, położyć go w swoim baraku i udawać, że ten żyje, by za niego odebrać paczkę i przejąć jej zawartość.
Gdy Staszek zaczął dawać znaki życia, poruszony kapo powiedział, że nie pozwoli już mu umrzeć. I zaopiekował się nim.
6/
Staszek ocalał. Po wojnie wraca do kraju. Robi maturę, studia, zaczyna pracę jako architekt w Metroprojekcie w stolicy.
Wstępuje do partii. Jedni mówili, że faktycznie porwał go komunizm. Inni, że to był koniunkturalizm.
Zaczyna pisać piosenki.
7/
"Nieważny groźny grymas na gębie,
Mordercy mają serca gołębie.
Band, armii, gangów i czarnych sotni,
Wczoraj-rycerze, dziś-bezrobotni"
Mało kto wie, że "Knajpa morderców" Taty Kazika ma ukryty sens.
To piosenka o smutnym losie żołnierzy AK po 1945.
8/
Był inwigilowany. W 1953 został tajnym współpracownikiem UB...
Donosiciel z niego był żaden. Nawet na spotkania nie przychodził. Po 1,5 r. UB zakończyła współpracę.
Setki AK-owców zrobiło, jak on, chcąc by UB dała im spokój. Ale krzywdy nikomu nie zrobili. Jak ich osądzać?
9/
W 1960 zostaje naczelnym architektem Płocka. Wyjeżdża do tego miasta. Tam pisze "Inżynierów z Petrobudowy", "Celinę" i "Baranka".
Życie upływa mu w towarzystwie młodzieży, bywalców klubu"Marabut". Na imprezy, jakie urządza, z Warszawy potrafiło przyjeżdżać ponad 100 osób.
10/
"Coraz mniej jawy coraz więcej alkoholi
Och Barleycorn powieki oczom duszy stul
Oboje wiemy jak samotność nocą boli
Królowa życia i król"
Tatą Kazika i jego tekstami zainteresowało się SB. Zostaje wyrzucony z partii, traci pracę. Wraca do Warszawy.
11/
Miała na imię Krystyna. Z domu Mojkowska. Ich syn, Kazik, urodził się w 1963 r.
Kazika Staszewskiego wychowywała mama i babcia. Ojciec wyjechał z Polski do Francji w 1967, gdy Kazik miał 4 lata.
Pani Krystyna Staszewska, mama Kazika, odeszła kilka dni temu w wieku 93 l.
12/
"Zgaśnie blask oczu twych
Gdy wstanie dzień
Świt za szybą przysiądzie
Jak szary ptak
Nie mów nic, przytul się
Wstrzymaj czas, wszystko zmień
Zapomnienie jak zmierzch
Niech zatopi nas znów
(...)
Jaki zły, jaki pusty
Jest cały świat"
13/
Paryż był piękny, ale życie tam trudne. Z tych czasów pochodzi "Marianna" i "Bal kreślarzy". Staszek pracował jako kreślarz.
"Więc jeszcze seta, znakomicie,
Padniemy, ale zgódźmy się,
Że z tylu różnych dróg przez życie,
Każdy ma prawo wybrać źle"
14/
W Paryżu był znany wśród emigrantów. Ale czegoś brakowało...
"Ty też wiesz, co to znaczy,.czy za szybko czas gna
Czy za powoli? -to boli i się kończy na łzach
Będziesz tęsknić do krzyku za ptakami tropików
A tu noc i znajomi, i deszcz stuka o dach"
15/
Chorował na serce. Był gotowy, że w każdym dniu może nadejść koniec. Serce nie wytrzymało 22.01.1973.
Dzień wcześniej napisał ostatni utwór:"A gdy będę umierał".
Posłuchajmy innego utworu, który śpiewał- "Śmierć poety", do słów K.I. Gałczyńskiego.
16/
Kazik miał żal do taty, że nie chciał dziecka i opuścił rodzinę. Nie lubił nawet jego piosenek.
Aż przeczytał jego listy z Francji, w których przewijała się trauma obozu.
To Kazika zmieniło. Stwierdził, że tatę, mającego takie przeżycia, nie powinien sądzić za jego błędy.
17/
Jaką piosenką Taty Kazika zakończyć tę opowieść? Może tą?
"Nie dorosłem do swych lat
Masz mnie za nic dobrześ zgadł
(...)
La la la la
Wszystko prostsze gdy się śpiewa i gra
La la la la
Gdy po szklance koniak spływa jak łza..."
18/
Przepraszam, zamiast linku do piosenki "Śmierć poety" wkleiłem link do jakiejś reklamy biura księgowego, która wyświetla się na YouTube, gdy chce się wybrać ten utwór🫣
Mam nadzieję, że teraz utwór wyświetli się Wam poprawnie:
Share this Scrolly Tale with your friends.
A Scrolly Tale is a new way to read Twitter threads with a more visually immersive experience.
Discover more beautiful Scrolly Tales like this.