Rögar kapaklarından çıkan buhar NYC’nin alameti farikalarından. Taxi Driver’ın açılış sahnesi başta olmak üzere birçok filmde eksiksiz bir NYC atmosferi için mutlaka kadraja dahil edilen buhara siz de aşinasınızdır ama merak ettiniz mi ne alaka yerden sürekli buhar çıkıp duruyor? Sizin için araştırdım. 🤗 Sebebi şuymuş: NYC’de 1880’lerden beri işleyen bir buhar dağıtım sistemi var. Günümüzde Con Edison adlı şirketin işlettiği sistem, gökdelenlere, hastanelere, restoranlara abonelik usulü ile yer altına döşeli hatlardan sıcak buhar temin ediyor.

Sizlere Uğur Tanyeli’nin “muhayyel kubbesi”ni anlatmak istiyorum! Sayın Tanyeli'nin, "Mimar Sinan: Tarihsel ve Muhayyel" adlı kitabının Aralık 2020 tarihli 1. baskısında Süleymaniye Camisi aksonometrik kesitinde, yan sahın kubbelerine ilişkin çok ciddi bir hata vardı. + + Kesit yanlıştı! Evet, Türkiye’nin en önemli mimarlık tarihçilerinden birinin, Türkiye’nin en önemli tarihi eserlerinden birisi olan Süleymaniye Camisi için bizzat kendisinin çizdiği kesit, gerçekte tek cidarlı olan kubbeyi çift cidarlı olarak gösteriyordu! +

’30’ların varlıklı işadamı Hüseyin Orak (1897-1968) ilk TR kılavuzunu basma yolunda iflas etmiş, 5 cilt planladığı kılavuzun sadece 1. cildini basabilmişti. Beni kitaptan haberdar eden @limonkolonya’ya ve Hüseyin Orak’ın öyküsünden haberdar eden @fahmethilmi’ye teşekkür ederek + + kitabın iç kapağından çıkan şu kağıdı sizlerle paylaşmak istedim. Özetle diyor ki: “Kitabın sonunda ‘Yanlış-Doğru Cetveli’ zaten var ama isteyen okuyucular hatalı ifadelerin doğrusunu kesip kitaba yapıştırabilsin diye bu kağıdı müstakil olarak kitabın başına da koyduk” +

Gerek mimarlık, gerek sosyoloji camiasında güvenlikli siteler (gated communities) genel bir eleştiri konusudur. Son dönemde bu konuda kafam karışık doğrusu. Özetle, kapalı site eleştirisi sırtını içi oldukça boş bir “mahalle” güzellemesine yaslıyor. + + Halbuki İstanbul’un eski mahalle hayatına (elimizde daha çok veri olan 18., 19. yy’a) yakından bakarsak eski mahallelerin öyle çok geçirgen olmadıklarını açıkça görebiliriz. Duvarla çevrili olmasalar da eski mahallelere yabancılar ellerini kollarını sallayarak giremezlerdi. +

Kitap kurtları ve kitap böcekleri ile mücadele için dünden beri sizlerden gelen doğal-yapay, kimyasal-organik ve dahi mistik 🪄 bütün önerileri gruplandırarak listeledim. Buyrunuz: ⬇️

https://twitter.com/mehmetbrksn/status/1469321266654027780

1-Koruyucu tedbir olarak nemden, karanlıktan ve sıcaktan kaçınmak
2-Profesyonel ilaçlama yaptırmak
3-Kitaplığa ya da kitapların sayfa aralarına koymak için önerilenler:
3A-Doğal olanlar: Kafurin, defne yaprağı, turunç yaprağı, nane, lavanta, kekik, kokulu yağlar, sirke

İst'dan kayıp bir endüstriyel miras öyküsü: Sol üstte Silahtarağa Santrali var. Peki ön plandaki lokomotif ve raylar da neyin nesi? 1914'te savaş şartlarında İst.'a kömür gelmeyince, santrale İst.'un Karadeniz kıyısındaki Ağaçlı kömürlerini getirmek için tren hattı inşa ediliyor! Bu konuda, uzun, detaylı ve heyecan verici bir araştırmanın ürünü olan bir kitap var: "100 Yıl Sonra Kayıp Bir Demiryolu'nun İzinde/ Mert Sandalcı, Emre Dölen, Hüseyin Irmak, Alan Prior, Şevki Sevgin/ Kağıthane Belediyesi/ 2015." Ben kitabı da konuyu da yeni keşfettim açıkçası.

Şehrin Ahşap Zamanı/ Kadir Üredi/ Ötüken/ 2009. Sivaslı dülger Kara Şükrü’nün (1896-1974) oğlu K. Üredi, babasıyla konakların inşa ve tamirinde yıllarca çalışmış; Sivas konaklarının yapım süreçlerini hem teknik detaylarıyla hem de insani yanlarıyla çok güzel anlatmış. Kitaptan tadımlık bir teknik detay: Zara’dan Sivas’a Kızılırmak üzerinden ulaştırılan tomruklar, ırmaktan çıkarılınca kime ait oldukları anlaşılsın diye baltayla çentilirmiş. Tomruğun sahibini gösteren bu özel işaretlere “omca” denirmiş.

Zorlu Center için tasarlanmış diğer projeleri hiç görmüş müydünüz? Açılan yarışmaya gelen 113 projeden finale kalan 13'ü bu kitapta toplanmış: A Vision in Architecture: Projects for the Istanbul Zorlu Center/ Süha Özkan, Philip Jodidio/ Rizzoli/ 2013. Kitaptaki projelerden bazılarını paylaşmak istedim.
İşte Mario Botta'nın projesi: