-نبرد ارومیه-
حوالی دریاچه ارومیه روی داد و آن را می توان نبردی تعیین کننده و به نوعی انتقام شکست چالدران دانست.
حوالی دریاچه ارومیه روی داد و آن را می توان نبردی تعیین کننده و به نوعی انتقام شکست چالدران دانست.
https://twitter.com/Amirsalar__/status/1530863875062743040
چیقال اوغلی سردار بزرگ عثمانی با ۱٠٠هزار سرباز از ارس گذشته و چون شنید شاه عباس حوالی خوی است به سمت او حرکت کرد. عثمانی ها ایران را هنوز حریف ضعیفی می دانستند و برای نبرد اشتیاق فراوانی داشتند.
در ۶ اوت ۱۶٠۴ دو سپاه به مقابل هم رسیدند درحالیکه نیروهای ایرانی هنوز کمتر از قوای عثمانی بودند. ۶۲هزار سرباز ایران در برابر ۱٠٠هزار عثمانی!
شاه عباس ۵٠هزار سرباز را در پشت تپه ای بزرگ به گونه ای مخفی کرد که دشمن آن را نبیند یا تعداد آن را اندک تخمین بزند.
آنگاه ماموریت اصلی را به الله وردی خان سردار شجاع خود سپرد. قرار شد او با ۱٠هزار سوار به گونه ای به سپاه عثمانی حمله کند که گمان کنند این نیرو بسیار بیشتر از این رقم و همان نیروی اصلی ایران است.
[تندیس اللهوردی خان در کنار سیوسهپل اصفهان که سازنده آن بوده است ]
[تندیس اللهوردی خان در کنار سیوسهپل اصفهان که سازنده آن بوده است ]
۱٠هزار سوار ایرانی با سرعت تمام به طرف سپاه عثمانی و مستقیما به سوی توپها و تفنگچیان عثمانی به حرکت درآمدند. چیقال اوغلی به خیال آنکه ایرانیان از کج فهمی و ندانسته به سمت توپهای او می آیند دستور آتش با تمام قوا را صادر کرد.
ستون سواران ایرانی در این هنگام اقدام به یک حرکت عریض دورانی کردند و به سرعت خود را به پشت سپاه دشمن رساندند. در این حرکت دورانی که به گفته مورخان بسیار خوب اجرا شد. سپاه ۱٠هزارنفری الله وردی خان بسیار بزرگ و پرابهت نشان داده شد.
برای سردار عثمانی شکی نماند که سپاه اصلی ایران همین نیرو است. بنابراین کماکان به آتش باری بر سپاه سواره ایران ادامه داد و چون سپاه ایران حالت عقب نشینی به خود گرفت به فرمان چیقال اوغلی عمده نیروهای عثمانی سواران ایرانی را تعقیب کردند.
شاه عباس در بالای تپه منتظر این اشتباه دشمن بود، کل سپاه خود را به بالای تپه آورده و به گفته پور گشتال به مانند بلای آسمانی به اردوی عثمانی حمله کرد. نیروهای او با چنان سرعتی فاصله ی تپه تا اردوی عثمانی را طی کردند که ترکها فرصت به کارگیری توپ و تفنگ را نیافتند.
هزاران سرباز عثمانی در وضعیتی کاملا بدون نظم از دم تیغ گذشتند.کوسه صفر حکمران ارزروم که به تعقیب سواران رفته بود به آنها نرسید و بازگشت اما با اردوی ویران شده مواجه شد و ایرانیان وی و سپاهش را در شرایطی مورد حمله قرار دادند که الله وردی خان را هم در سوی دیگر خود می دید.
کوسه صفر جنگجوی قابلی بود و همین باعث شد چیقال اوغلی با تعدادی از نیروهایش بتوانند فرار کنند، اما خود کوسه درنهایت کشته شد.
شکست عثمانیان در این نبرد به گفته مورخانی چون عباس اقبال و سایکس برای ارتش عثمانی ۲٠هزار کشته در کنار دهها هزار اسیر به جای گذاشت. توان این امپراتوری را هم در اطراف مرزهای ایران تحلیل برد.
و دست شاه عباس کبیر را که اکنون نبوغ خود را در جنگ به مانند کشورداری نشان داده بود در بازپسگیری سایر بلاد ایرانی در تصرف عثمانی بازگذاشت. به طوریکه ظرف سه سال هیچ منطقه ای از ایران در دست عثمانی نبود. کردستان، لرستان، آذربایجان، ارمنستان شرقی و گرجستان شرقی به دست شاه افتاد.
عثمانی ها نمی توانستند شرایط جدید را بپذیرند.در سال۱۶٠۸میلادی مرادپاشا،سلطان احمدصدراعظم سالخورده عثمانی را با ارتشی بزرگ به سمت تبریز فرستاد و او نیز از نبود قوای اصلی ایران استفاده کرده تا تبریز پیش رفت، اما حملات چریکی نیروهای محلی و قحطی عمدی ازسوی ایرانیان سبب شد تا بازگردد.
به محض خروج منطقه دوباره به دست ایرانیان افتاد.سلطان احمد که گرفتاری هایی نیز در اروپا داشت تصمیم گرفت با ایران به یک توافق نسبی برسد.بنابراین قرارداد صلحی در سال۱۶۱۲میلادی بین دو کشور بسته شد. مرزهای ایران و عثمانی به دوره سلطان سلیم و شاه اسماعیل بازگشت اما این صلح طولانی نبود.
• • •
Missing some Tweet in this thread? You can try to
force a refresh
